Mały ZUS Plus to system ulg w składkach na ubezpieczenia społeczne, który umożliwia najmniejszym przedsiębiorcom opłacanie składek proporcjonalnie do osiąganego dochodu, a nie od ustalonej z góry podstawy, co oznacza, że podstawa składek społecznych jest niższa niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego. Przedsiębiorca może zgłosić się do ulgi dopiero po wykorzystaniu ulgi na start oraz po 24 miesiącach składek preferencyjnych.
Dla kogo mały ZUS Plus?
Podstawa składek na ubezpieczenie społeczne jest zależna od dochodu osiągniętego z działalności gospodarczej w poprzednim roku (nie niższa niż 30% minimalnego wynagrodzenia), co oznacza, że nie każdy przedsiębiorca może skorzystać z ulgi Mały ZUS Plus.
Kto zatem może zgłosić się do ulgi?
Warunki, jakie musi spełnić przedsiębiorca, który chce skorzystać z obniżenia podstawy składek na ubezpieczenie społeczne:
- przychód osiągnięty z pozarolniczej działalności gospodarczej w poprzednim roku nie może przekroczyć 120 000zł;
- w poprzednim roku działalność gospodarcza była prowadzona nie mniej niż 60 dni kalendarzowych
Ile można zaoszczędzić na Małym ZUSie Plus?
Poniżej w tabeli przedstawiono przykładowe wysokości składek w zależności od uzyskanego dochodu przy prowadzeniu działalności przez cały poprzedni rok oraz ile maksymalnie przedsiębiorca może zaoszczędzić zgłaszając się do Małego ZUS Plus w 2026r:
| Rodzaj składki | Duży ZUS | Dochód 120 000 zł | Dochód 60 000 zł | Minimalna podstawa Mały ZUS Plus | Maksymalna oszczędność |
|---|---|---|---|---|---|
| Podstawa składek | 5652 | 4931,51 | 2465,75 | 1441,80 | – |
| Składka emerytalna | 1103,27 | 962,63 | 481,31 | 281,44 | 821,83 |
| Składka rentowa | 452,16 | 394,52 | 197,26 | 115,34 | 336,82 |
| Składka chorobowa* | 138,47 | 120,82 | 60,41 | 35,32 | 103,15 |
| Składka wypadkowa | 94,39 | 82,36 | 41,18 | 24,08 | 70,31 |
| Fundusz Pracy | 138,47 | – | – | – | 138,47 |
| Razem | 1926,76 | 1560,33 | 780,16 | 456,18 | 1470,58 |
*składka chorobowa jest dobrowolna
Kto nie skorzysta z Małego ZUS Plus?
Jak już wcześniej zostało wspomniane, z ulgi Mały ZUS Plus nie może korzystać przedsiębiorca, który spełnia warunki do korzystania z preferencyjnych składek ZUS.
Poniżej przedstawiono sytuację, które wykluczają przedsiębiorcę z możliwości skorzystania z ulgi:
- przedsiębiorca spełnia warunki do korzystania z preferencyjnych składek ZUS;
- w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym przedsiębiorca wykonuje w ramach działalności gospodarczej te same zadania dla byłego lub obecnego pracodawcy jako pracownik;
- w poprzednim roku przedsiębiorca prowadził działalność gospodarczą mniej niż 60 dni kalendarzowych;
- w poprzednim roku przedsiębiorca rozliczał się na karcie podatkowej i jednocześnie korzystał ze zwolnienia z VAT;
- w poprzednim roku przedsiębiorca prowadził działalność gospodarczą jako:
- twórca, artysta;
- osoba wykonująca wolny zawód;
- wspólnik spółki partnerskiej, komandytowej, jawnej lub jednoosobowej spółki z o.o.;
- osoba prowadząca publiczną lub niepubliczną szkołę, inną formę wychowania przedszkolnego, placówkę lub ich zespół.
Jak długo można korzystać z ulgi Mały ZUS Plus?
Z ulgi Mały ZUS Plus można korzystać maksymalnie przez 36 miesięcy w ciągu kolejnych 60 miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej.
Jeśli limit 36 miesięcy zostanie wykorzystany, składki na ubezpieczenia społeczne należy opłacać w pełnej wysokości, dopóki nie minie wymagany okres 60 miesięcy prowadzenia działalności (wliczając to także wykorzystane 36 miesięcy ulgi), po którym ponownie można skorzystać z tej ulgi (przy spełnieniu pozostałych warunków).
WAŻNE! Termin na zgłoszenie do Małego ZUS Plus mija 31 stycznia, co oznacza, że do tego dnia przedsiębiorca musi zgłosić się do ZUS z kodem 0590xx. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy przedsiębiorcy kończy się okres składek preferencyjnych w trakcie roku. W tej sytuacji termin na zgłoszenie mija po 7 dniach od utraty prawa do preferencyjnych składek. W przypadku niezachowania terminu przedsiębiorca będzie mógł zgłosić się do ulgi dopiero w następnym roku, pod warunkiem, że nadal będzie spełniać warunki do korzystania z niej.
Co nowego w Mały ZUS Plus od 2026?
Od 1 stycznia 2026 r. nastąpił „reset” okresów korzystania z ulgi. Oznacza to, że każdy przedsiębiorca – niezależnie od tego, czy korzystał z ulgi wcześniej, czy też nie – ma prawo do 36 miesięcy ulgi w ramach nowego 60-miesięcznego cyklu.
Zmieniono zasady dotyczące przerwy w korzystaniu z ulgi. Nowe przepisy jednoznacznie wskazują, że do Małego ZUS Plus można wrócić po 24 miesiącach przerwy. Wcześniej interpretacje ZUS wskazywały na 3-letni okres karencji.
Warunek? Przychód w 2023 roku nie przekroczył 120 000zł, a przedsiębiorca w 2023 roku przynajmniej przez jeden miesiąc był zgłoszony do Małego ZUS Plus.
Podsumowanie
Podsumowując, jeżeli przychód za ubiegły rok z działalności gospodarczej nie jest zadowalający i przedsiębiorca staje przed decyzją dalszego prowadzenia działalności, to na pomoc może mu przyjść ulga Mały ZUS Plus, dzięki której składki na ubezpieczenie społeczne będą obliczane od niższej podstawy. W porównaniu do pozostałych ulg, Mały ZUS Plus nie jest dedykowany tylko początkującym przedsiębiorcom, ponieważ do ulgi można zgłosić się nawet prowadzić działalność gospodarczą kilka lat. Należy jedynie pamiętać o warunkach i terminie zgłoszenia.
Ważne, aby przedsiębiorca na początku każdego roku przeanalizował swoją sytuację finansową z poprzedniego roku.
W sytuacji gdy przedsiębiorca zgłosi się do Małego ZUS Plus bezpodstawnie, wówczas zobowiązany będzie złoży korekty deklaracji oraz dopłacić różnicę w składkach wraz z odsetkami.
Opracowano na podstawie
- Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych